Fundacja EDITH EDUCATION działa z troską o młodego człowieka, który dziś żyje w świecie dynamicznych, często zaskakujących i nieprzewidywalnych zmian. Właśnie dlatego – trzymając rękę na pulsie – uważnie obserwujemy to, co dzieje się wokół nas: zarówno w bezpośrednim otoczeniu, jak i w szerszym kontekście społecznym, kulturowym i edukacyjnym.
Śledzimy wyniki badań, raportów i analiz, które pomagają nam mądrze reagować na zmieniającą się rzeczywistość, a zarazem pozostawać wiernymi naszej misji. Nie chcemy ulegać złym trendom ani rezygnować z entuzjazmu i pasji, które nas prowadzą.
Działamy po to, by młodzi ludzie nie tylko odnajdywali swoje miejsce w świecie, ale też mieli odwagę go współtworzyć – z nadzieją, odpowiedzialnością i sercem.
Raport, który obnaża prawdę o edukacji językowej w Polsce
Choć uczymy się angielskiego przez lata, wielu z nas wciąż milczy – z obawy przed błędem, z braku wiary w siebie, z przyzwyczajenia do podręcznika zamiast rozmowy. Najnowszy Raport o stanie edukacji językowej 2025, przygotowany przez National Geographic Learning Polska, pokazuje, jak naprawdę wygląda nauka języków w naszym kraju. Ponad 1000 osób – nauczycieli, uczniów, rodziców i właścicieli szkół – wzięło udział w ogólnopolskim badaniu. Ich głosy uzupełnili eksperci i metodycy, którzy nie tylko analizują wyniki, ale proponują realne rozwiązania – od klasy po zmiany systemowe. Raport ujawnia, że choć w wielu szkołach dzieje się dużo dobrego, nadal zbyt rzadko uczymy języka jako narzędzia komunikacji. Uczniowie mają niską samoocenę, brakuje im odwagi do mówienia, a programy nauczania zbyt często omijają tematy bliskie młodym ludziom. To nie tylko diagnoza, ale wezwanie do zmiany – dla nauczycieli, dyrektorów i decydentów.
National Geographic Learning [ czytaj ]
Co dzieci robią w sieci? Nowy raport Nastolatki
To badanie pokazuje trendy, o których trzeba dyskutować” – tak do zapoznania się z wnioskami płynącymi z najnowszej edycji wyczekiwanego raportu „Nastolatki” zachęca Radosław Nielek, dyrektor NASK. Badanie przeprowadzone przez ekspertów Instytutu to najbardziej dogłębna analiza, która rysuje obraz cyfrowej codzienności dzieci i młodzieży.
NASK 2025 [ czytaj ]
Agresja i przemoc seksualna w internecie – najnowszy raport NASK
Cyfrowy świat to codzienność młodych ludzi, ale również przestrzeń realnych zagrożeń. Najnowszy raport NASK „Agresja i przemoc seksualna w internecie” odsłania skalę cyberagresji wśród nastolatków oraz jej konsekwencje.
Badanie zrealizowano w roku szkolnym 2023/2024 wśród prawie 4 tysięcy uczniów z całej Polski. Wyniki pokazują, jak często młodzi spotykają się z agresją i przemocą w sieci, a także jak wpływa to na ich bezpieczeństwo i dobrostan.
NASK 2025 [ czytaj ]
Polscy piętnastolatkowie a przyjmowanie perspektywy – wyniki PISA 2022
Badanie PISA 2022 pokazuje, że polscy uczniowie w wieku 15 lat różnią się w umiejętności przyjmowania perspektywy w zależności od płci i statusu społeczno-ekonomiczno-kulturowego (ESCS).
- Status społeczny: uczniowie z wyższym statusem ESCS częściej deklarują, że rozważają punkt widzenia innych. Różnice są istotne statystycznie w większości stwierdzeń – wyjątkiem jest zdanie „Wyobrażam sobie, jak się czuła/czuł, gdybym był na czyimś miejscu”.
- Płeć: dziewczęta oceniają swoje postawy i umiejętności w tym obszarze wyżej niż chłopcy. Polska wyróżnia się jednak najniższym odsetkiem dziewcząt zgadzających się ze stwierdzeniem „Przed zajęciem stanowiska staram się rozważyć punkt widzenia wszystkich osób” spośród krajów badanych.
- Szkoła: analizy OECD (2024) wskazują, że nauczyciele w Polsce prezentują różne perspektywy i zachęcają do wyrażania opinii, ale brakuje moderowania dyskusji między uczniami o odmiennych poglądach.
Opracowanie na podstawie danych PISA 2022 – A. Weremiuk [ czytaj ]
ŚWIAT POTRZEBUJE 44 MILIONÓW NOWYCH NAUCZYCIELI DO 2030 ROKU
Braki kadrowe w szkołach to już nie lokalne trudności, lecz globalny kryzys – ostrzega Organizacja Narodów Zjednoczonych. Według najnowszego raportu UNESCO do końca dekady trzeba będzie zrekrutować ponad 44 miliony nauczycieli, aby sprostać rosnącemu zapotrzebowaniu i zastąpić tych, którzy odchodzą z zawodu. Powodem są m.in. niskie płace, przeciążenie obowiązkami i brak uznania dla roli nauczyciela. ONZ apeluje o stabilne finansowanie i podniesienie prestiżu zawodu, wskazując, że bez tego przyszłość edukacji na świecie jest poważnie zagrożona.
EducationWeek [ czytaj ]
UCZNIOWIE A NAUCZYCIELE – DWA SPOJRZENIA NA MOTYWACJĘ
Nowe badania EdWeek Research Center pokazują ciekawą różnicę: 86% nastolatków twierdzi, że są zmotywowani do nauki, ale aż 41% nauczycieli uważa swoich uczniów za mało zmotywowanych. Pandemia według nauczycieli mocno osłabiła zapał młodzieży (87%), tymczasem tylko 38% uczniów odczuło spadek motywacji – wielu deklaruje wręcz, że ich energia jest dziś większa niż przed pandemią. Uczniowie wskazują przede wszystkim na drugą szansę – możliwość poprawy ocen i jasny feedback, podczas gdy nauczyciele stawiają na łączenie nauki z przyszłą karierą i więcej praktycznych doświadczeń. Badanie podkreśla też wagę mentora – 8 na 10 uczniów ma w szkole dorosłego, który ich wspiera, ale co piąty wciąż pozostaje bez takiej osoby. Wnioski? Motywacja nie znika – trzeba tylko lepiej słuchać uczniów i tworzyć dla nich przestrzeń realnego wsparcia.
The EdWeek Research Center [ czytaj ]
STRES W SZKOLE – WYNIKI BADAŃ NAUKOWYCH
„W społeczeństwie nastawionym na osiągnięcia, to właśnie wyniki szkolne stają się kluczowym wyznacznikiem rozwoju młodego człowieka. Paradoks polega na tym, że uczniowie o słabszych rezultatach wpadają w błędne koło – im większy stres i lęk odczuwają, tym trudniej im uczyć się i osiągać dobre wyniki, a kolejne porażki tylko potęgują obciążenie psychiczne. Co istotne, presja konkurencyjności i rywalizacji działa nie tylko na pojedynczych uczniów, ale kształtuje klimat całej klasy.”
Naukowcy z Uniwersytetu Leibniza przeanalizowali dane 591 uczniów z 10 szkół średnich w Niemczech i dowiedli, że indywidualne osiągnięcia oraz klimat rywalizacji w klasie mają bezpośredni wpływ na poziom stresu i lęku młodych ludzi.
Frontiers in Education – 24 stycznia 2025 [ czytaj ]
POLACY CZĘŚCIEJ NIŻ INNI EUROPEJCZYCY WIERZĄ W MITY, TEORIE SPISKOWE I PSEUDONAUKOWE TWIERDZENIA
Zdecydowana większość obywateli Unii Europejskiej (83 proc.) uważa, że nauka i technologia wywierają pozytywny wpływ na społeczeństwo. W Polsce odsetek ten wynosi 77 proc., co plasuje nas poniżej średniej unijnej. Polacy wypadli słabo w teście wiedzy naukowej. Jedynie 47 proc. zgadza się z prawdziwym stwierdzeniem, że człowiek pochodzi od wcześniejszych form życia – to jeden z najniższych wyników w UE. Aż 28 proc. sądzi, że ludzie żyli w tym samym czasie co dinozaury – twierdzenie całkowicie niezgodne z wiedzą naukową.
PAN. Zaufanie, niewiedza i dezinformacja. [ czytaj ]
Komisja Europejska – luty 2025 roku [ czytaj ]
DRAMATYCZNY POZIOM SAMOOCENY DZIECI I MŁODZIEŻY W POLSCE
Wyniki badania MŁODE GŁOWY ujawniają dramatycznie niski poziom samooceny dzieci i młodzieży w Polsce. 65,9% uczniów biorących udział w badaniu chciałoby mieć więcej szacunku do samego siebie, 58,4% uczniów czasami czuje się bezużyteczna, 46% to osoby o skrajnie niskiej samoocenie, 31,6% uczniów nie lubi siebie, a 26,4% uważa siebie za osobę mniej wartościową od innych.
Fundacja UNAWEZA – kwiecień 2023 [ czytaj ] [ prezentacja ]
PRAWA DZIECKA W POLSCE 2024” – UNICEF POLSKA
Badanie przeprowadzone w październiku–listopadzie 2024 wśród dzieci (12–17 lat), rodziców i nauczycieli. Główne obserwacje:
- Tylko 38% dzieci i młodzieży uważa, że nauczyciele przestrzegają ich prawa — to spadek o 32 punkty procentowe od 2019 r.
- 89% badanych słyszało o prawach dziecka, ale to o 6 % mniej niż w 2019 r.
- 40% dzieci deklaruje, że nie jest szczęśliwe — to gorszy wynik o 16 % niż w 2019 r.
- 70% młodzieży wskazuje stres szkolny jako kluczowy problem, podczas gdy jedynie 9% nauczycieli go dostrzega.
Prawa Dziecka w Polsce w 2024 – UNICEF [ czytaj ]
MŁODZI POLACY W INTERNECIE. FAKTY I WYZWANIA 2025
Raport z marca 2025 roku, oparty na danych zastanych (IV kwartał 2024) i analizie Gemius/Mediapanel oraz ekspertów. Kluczowe wyniki:
- W grupie 7–12 lat 85% dzieci korzysta z internetu, z czego 96% za pomocą urządzeń mobilnych.
- 58% dzieci (ok. 1,4 mln) używa platform społecznościowych lub komunikatorów przeznaczonych od 13. roku życia. TikTok: 32% (760 tys.) użytkowników, a aktywni użytkownicy spędzają tam średnio 2 godz. 11 min dziennie, Facebook: 24%, Instagram: 12%, Messenger: 38%, WhatsApp: 32%.
- Treści edukacyjne są mniej popularne wśród młodych internautów niż gry czy rozrywka.
- Raport zawiera także rekomendacje m.in. wzmocnienia edukacji cyfrowej i ochrony dzieci w sieci.
Internet Dzieci – Raport [ czytaj ]
UCZNIOWIE-CUDZOZIEMCY W POLSKICH SZKOŁACH W ROKU SZK.2024/2025
Nowy raport opublikowany przez Centrum Edukacji Obywatelskiej we współpracy z International Rescue Committee. Najważniejsze dane:
- W szkołach i przedszkolach uczy się całkowicie około 353 tys. uczniów-cudzoziemców, czyli 5,3% całej populacji uczniowskiej.
- W szkołach dla dzieci i młodzieży jest 237 tys. cudzoziemców (ok. 4,8%) — większość to uczniowie z Ukrainy, ale obecni są też z Indii i Wietnamu.
- Cudzoziemscy uczniowie znajdują się w 67% szkół, m.in. w 89% techników, a we Wrocławiu — 95% szkół.
- W co trzeciej klasie obecni są uczniowie z Ukrainy — to realne doświadczenie wielokulturowości dla wielu polskich uczniów.
Centrum Edukacji Obywatelskiej [ czytaj ]
TRENDY KSZTAŁTUJĄCE EDUKACJĘ 2025
Czy edukacja jest gotowa na świat sztucznej inteligencji, polaryzacji społecznej i globalnych kryzysów? Najnowszy raport OECD „Trends Shaping Education 2025” pokazuje, w jaki sposób technologie, nierówności, zmiany klimatyczne i napięcia geopolityczne wpłyną na szkoły, uniwersytety i uczenie się przez całe życie. To nie jest zwykłe opracowanie danych – to zaproszenie do refleksji i strategicznego myślenia o przyszłości. Jak przygotować młodych ludzi na pracę z inteligentnymi maszynami? Jak uczyć współpracy w coraz bardziej spolaryzowanym świecie? Jak edukacja może wspierać dobrostan i spójność społeczną, gdy kolejne pokolenie spodziewa się, że będzie żyło gorzej niż ich rodzice?
Raport stawia pytania, które inspirują do działania. Bo przyszłość edukacji zależy od tego, jak odpowiemy na nie dziś.
OECD [ czytaj ]